Đi xuyên Việt một mình cho bạn tự do trọn vẹn và dễ làm quen người lạ hơn, nhưng mọi rủi ro, từ hỏng xe đến ốm, đều dồn lên vai một người. Đi theo nhóm thì an toàn và vui, đổi lại bạn phải chịu nhịp chung và có thể va chạm. Không có cách nào đúng hơn, chỉ có cách hợp với bạn hơn.
Chào bạn, đây là Nhà Du Hành. Hôm nay mình bàn chuyện người, không bàn chuyện xe. Mình sẽ kể những điều chỉ ai đã đi cả hai kiểu mới thấy, và vài quy ước nhỏ mà nhóm nào chốt từ đầu thì về vẫn còn là bạn.
Đi một mình: được nhiều hơn bạn nghĩ
Đi một mình, mỗi buổi sáng bạn tự quyết hôm nay đi đâu, dừng bao lâu. Thích một thị trấn thì ở thêm ngày, chán thì đi tiếp, không phải hỏi ai. Sự tự do đó, với nhiều người, là lý do chính để lên đường.
Người đi một mình cũng được người khác bắt chuyện nhiều hơn. Một người ngồi quán một mình dễ được chủ quán hỏi han, được bàn bên mời ngồi chung. Nhóm đông thì thường chỉ nói chuyện với nhau.
Đi một mình cũng là lúc bạn nghe được mình rõ nhất. Nhiều người kể rằng sau vài ngày đầu bồn chồn, họ bắt đầu thích sự yên lặng trên yên xe, những suy nghĩ tự sắp xếp lại.
Nhưng tự do đi cùng trách nhiệm. Không ai nhắc bạn nghỉ khi mệt, không ai trông xe khi bạn vào nhà vệ sinh, không ai cùng nghĩ khi lạc đường.
Rủi ro của người đi một mình và cách giảm
Rủi ro lớn nhất của người đi một mình là khi có chuyện, như ngã xe, ốm sốt, mất đồ, không có ai ngay bên cạnh. Cách giảm đầu tiên là để người nhà biết lộ trình từng ngày và hẹn giờ báo tin.
Thứ hai là đi chậm hơn và chọn đường an toàn hơn. Người đi một mình nên tránh những đoạn rất vắng vào giờ muộn, tránh chạy đêm, và chịu ngủ lại sớm thay vì cố.
Thứ ba là chọn chỗ ở có người quản lý rõ ràng, có chỗ để xe trong nhà. Với bạn nữ đi một mình, nhiều người chọn những nơi ở có nhiều khách đi đường khác để dễ hỏi han, và không nói với người lạ quá chi tiết mình ở đâu, đi một mình bao lâu.
Cuối cùng, nghe trực giác. Một con đường, một nhà nghỉ, một lời mời làm bạn thấy không yên thì cứ từ chối lịch sự. Không ai trách người đi xa vì cẩn thận.
Đi theo nhóm: an toàn hơn, nhưng phải trả bằng sự kiên nhẫn
Đi nhóm, khi một xe hỏng có người chạy đi gọi thợ, có người ở lại trông. Khi một người ốm, có người đưa đi khám. Đó là lợi ích lớn mà người đi một mình không có.
Nhóm cũng giúp chia một số khoản như phòng ở, đồ sửa xe dùng chung. Những bữa ăn đông người vui hơn, những đoạn đường dài bớt buồn.
Cái giá là nhịp chung. Người thích dậy sớm phải chờ người ngủ muộn. Người muốn dừng chụp ảnh mỗi chỗ đẹp làm người muốn đi nhanh sốt ruột. Những va chạm nhỏ đó lặp lại mỗi ngày dễ tích thành bực bội.
Mình đã thấy nhiều nhóm bạn thân về đến nơi thì ít nói chuyện với nhau hẳn. Không phải vì ai xấu, mà vì không ai nói ra từ đầu mình muốn chuyến đi như thế nào.
Những quy ước nhóm nên chốt trước khi đi
Thứ nhất là nhịp: mỗi ngày dự định đi bao lâu, mấy giờ xuất phát, mấy giờ phải đến nơi. Thứ hai là tiền: góp quỹ chung cho những khoản chung, ai giữ, ghi chép thế nào. Rõ ràng chuyện tiền từ đầu tránh được rất nhiều khó chịu về sau.
Thứ ba là đội hình chạy. Người quen đường hoặc người chậm nhất đi đầu để cả nhóm theo kịp, người vững tay đi cuối để để ý ai tụt lại. Thống nhất cách ra hiệu khi muốn dừng, và điểm hẹn nếu bị lạc nhau.
Thứ tư là quyền nói không. Ai mệt cũng được phép đề nghị dừng, và cả nhóm tôn trọng. Ai muốn tách ra một hai ngày đi riêng một đoạn cũng được, hẹn gặp lại ở thị trấn sau.
Cuối cùng là một người được giao quyết định khi có chuyện gấp. Lúc trời đổ mưa trên đèo, nhóm không có người quyết thì đứng tranh luận rất lâu.
Lựa chọn ở giữa: đi một mình nhưng không đơn độc
Có một cách ở giữa mà nhiều người thích: đi một mình nhưng không đơn độc. Bạn đi theo nhịp mình, nhưng sẵn lòng chạy chung vài ngày với những người gặp dọc đường cùng hướng, rồi lại tách ra.
Cũng có nhóm hai người, nhỏ đủ để linh hoạt, lớn đủ để giúp nhau. Hai người hợp tính đi với nhau thường ít va chạm hơn nhóm năm sáu người.
Trước khi chọn, bạn thử tự hỏi mấy câu. Mình có chịu được im lặng dài không. Mình có khó chịu khi phải chờ người khác không. Mình có tự xử lý được khi ốm ở nơi lạ không. Câu trả lời thật lòng thường cho bạn biết nên đi kiểu nào.
Và nếu đây là chuyến đi dài đầu tiên, đi cùng ít nhất một người có kinh nghiệm là một lựa chọn khôn ngoan. Chuyến sau, khi đã quen đường, bạn có thể thử đi một mình.
Câu hỏi thường gặp
Con gái đi xuyên Việt một mình có an toàn không?
Nhiều bạn nữ đã đi và có trải nghiệm tốt, nhưng cần cẩn thận hơn: báo lộ trình cho người nhà, tránh chạy đêm và những đoạn quá vắng vào giờ muộn, chọn chỗ ở có quản lý rõ ràng. Không nói quá chi tiết với người lạ về việc mình đi một mình.
Đi nhóm bao nhiêu người là hợp lý?
Hai đến bốn người thường dễ thống nhất nhịp và tìm chỗ ở. Nhóm càng đông thì càng mất thời gian chờ nhau, khó tìm chỗ ở chung và dễ phát sinh va chạm. Nếu đông, nên chia thành nhóm nhỏ chạy riêng và hẹn gặp ở điểm nghỉ.
Đi một mình có hay bị cô đơn không?
Thường có vài ngày đầu thấy trống trải, nhất là buổi tối. Sau đó nhiều người quen dần và thấy thích khoảng lặng đó. Ngồi quán địa phương, ở những nơi có khách đi đường khác giúp bạn dễ có người trò chuyện.
Đi nhóm chia tiền thế nào cho khỏi mất lòng?
Lập quỹ chung cho các khoản chung như chỗ ở, xăng nếu đi chung xe, ăn uống chung; một người giữ và ghi chép rõ ràng. Các khoản riêng thì ai trả nấy. Chốt cách chia từ đầu là cách tốt nhất để giữ hoà khí.
Đang đi nhóm mà muốn tách ra đi riêng có được không?
Được, nếu cả nhóm biết trước và có điểm hẹn gặp lại. Tách ra vài ngày đôi khi giúp mọi người dễ chịu hơn khi gặp lại. Nên báo lộ trình riêng cho cả nhóm để mọi người yên tâm.
